ЯҢАЛЫКЛАР

    Ел саен 21 февральдә Туган тел көне билгеләп үтелә.

Шул уңайдан, 24 февраль көнне Килдебәк мәдәният йорты хезмәткәрләре, китапханәче белән берлектә яшьләр өчен «Татар телем, туган тел» исемле әдәби сәгать үткәрделәр.

Бу чара кеше тормышында, җәмгыять тормышында телнең ролен күрсәтү, туган телгә һәм тугандаш халыклар теленә мәхәббәт һәм сакчыл мөнәсәбәт тәрбияләү максатыннан үткәрелде.

Алар туган тел турында шигырьләр укыдылар, шулай ук телләр турында җанлы әңгәмә узды. Чара ахырында барысы да «Туган тел» җырын башкардылар.

   21 февраль – Халыкара туган тел көне. Туган тел төшенчәсенә зур мәгънә салынган. Ул - Ватан, туган җир, ата-ана сүзләре белән бер үк дәрәҗәдә торучы бөек, изге һәм кадерле сүз.

   21 февраль көнне Килдебәк авыл мәдәният йорты хезмәткәрләре, китапханәче белән берлектә «Минем туган телем» -  дип исемләнгән әдәби сәгать уздырдылар. Балаларга туган телебезнең әһәмиятлелеге турында аңлатылды. Туган тел турында кычкырып шигырьләр укылды. Шулай ук балалар викторина сорауларына, табышмакларга җавап бирделәр.

 Кичә ахырында катнашучылар “Туган тел” җырын җырладылар.

21 февраль көнне Шәмәрдән мәдәният йорты белгечләре тәмәке тартуны, наркоманияне һәм алкоголизмны профилактикалау буенча «Ступени ведущая вниз» дигән акция үткәрделәр. Чараның максаты-сәламәт яшәү рәвешен пропагандалау, тәмәке һәм наркотиклар куллануның нәтиҗәләре белән танышу. Үтеп баручыларга буклетлар тараттылар, тәмәке тартуның кеше сәламәтлегенә нинди зыян китерүе турында сөйләделәр. Шулай ук сәламәт яшәү рәвешенең файдасы һәм наркоманиянең нинди куркыныч тудыруы турында таныштырдылар. Бүгенге көндә сәламәт яшәү рәвешен ачык пропагандалау бара. Тирә-юньдәге хәл начарны ничек кенә мәҗбүр итсә дә, моны үзең кабул итәргә ярамый. Сәламәт яшәү рәвеше генә кабул ителә һәм моңа бернәрсә дә комачауламаска тиеш дигән сүз бирергә кирәк. Шул рәвешле генә үзеңне физик һәм психик яктан яхшы хәлдә саклап була.

21 февральдә бөтен дөнья Халыкара туган тел көнен билгеләп үтә.Шул уңайдан Олы Шыңар авыл китапханәсе һәм Кече Шыңар мәдәният йорты хезмәткәрләре "Туган телем-хәзинә"дип исемләнгән тематик кичә үткәрделәр.

Китапханәче балаларга һәр телнең матур һәм бай булуы турында сөйләде. Телебезнең ни дәрәҗәдә матур һәм бай булуын күрү өчен аны яхшы белергә һәм яратырга кирәк.

Кичәне "Туган тел"җыры белән ачып җибәрделәр. Балалар туган тел турында шигырьләр сөйләделәр.

Чараның икенче өлешендә балалар белән викторина уткәрелде.

«Туган телем-хәзинә»  дип исемләнгән китап күргәзмәсе төзелде.

Китапханәче сөйләвеннән алар планетадагы телләрнең күптөрлелеге, туган телнең халык характеры, аның хәтере, тарихы, рухи көче турында белделәр.

20 февраль көнне Шәмәрдән мәдәният йорты белгече К.А.Нигъмәтҗанова авыл модель китапханәсе белән берлектә Т.С.Нәҗмиев Халыкара туган тел көненә багышланган «Мой язык - мой народ» шигырьләр конкурсы үткәрделәр. Әлеге чараның максаты: туган телнең нәрсә икәнлеген төшендерү, туган телгә, шулай ук башка телләргә хөрмәт һәм мәхәббәт тәрбияләү. Балаларга бәйрәмнең килеп чыгышы турында сөйләделәр, шулай ук төрле телләрдә сөйләшүче төрле халыкларның буыннардан ничек барлыкка килүе турында Изге Язмалар легендасы белән таныштылар. Аннары укучылар шигырьләр укыдылар, аларның кайберләре ошаган шигырьне ятлап кына калмыйча, аларны белдерү, интонация белән сөйләүләре белән аерылып тордылар. Викторина сорауларына да җавап бирделәр, лингвистик мәсьәләләрне хәл иттеләр, табышмакларны чиштеләр, «Беглянка», «Игры с антонимами», «Прятки» сүзләрен уйнадылар. Чарага йомгак ясаганда барлык балаларга да актив катнашкан өчен грамоталар тапшырдылар һәм туган телне чиста тоту өчен көрәшергә кирәк дигән нәтиҗәгә килделәр.

20 нче февраль көнне Шәмәрдән авыл мәдәният йорты белгече С. М.Фәтхуллина «Салават күпере» балалар бакчасына йөрүче балалар өчен Бөтендөнья океан һәм диңгез имезүчеләрне яклау көненә багышланган «Как по морю-океану...»  дип исемләнгән күңел ачу программасы үткәрде. Чара диңгез тематикасы турында экологик әңгәмәдән башланды, анда балалар диңгез киңлекләрендә яшәүчеләрнең күбесе белән таныштылар. Алга таба, алар ике командага бүленеп «Речные жители», «Ловись рыбка», «Капитаны вперед», «Собери картину» дигән конкурс биремнәренә керештеләр. Бу кызыклы эш барышында балалар бөтен җир кешеләренең диңгез хайваннарын сакларга тиешлеген аңладылар. Бу экологик сәяхәт балалар күңелендә якты эз калдырып, аларның хәтерләрендә озакка калыр дип уйлыйсы килә.

18 февраль көнне Шәмәрдән мәдәният йортында «Ил язмышы – ирләр иңендә!» Әфганстаннан совет гаскәрләрен чыгаруга 34 ел тулуга багышланган тарихи-тематик кичә үтте. Чара Шәмәрдән мәдәният йортында эшләүчеләр һәм үзешчәннәр әзерләгән концерт номерлары белән театральләштерелгән тамашадан башланды. Чарада Шәмәрдән модель китапханәсе хезмәткәре Л.Д. Мөхәммәтҗанова, «Юнармия» мәктәп отряды активистлары (җитәкчесе Вәлиуллин Д. М.), Шәмәрдән лицее укытучылары катнашты. Бу кич тамашачылар өчен документаль һәм әдәби-сәнгать стилендә тәкъдим ителде. Вакытның үз хәтере бар – тарих. Шуңа күрә без миллионлаган кешенең фаҗигаләрен, күңелләребездә һәм күңелләребездә тирән эз калдыруларын беркайчан да онытмыйбыз. Тематик кичәгә Диярова Лидия Әфган сугышында катнашучының әнисе чакырылган иде.

   23 февраль-хәрби бәйрәм генә түгел, ул барлык ир-атлар бәйрәме. Һәркем күңелендә Ватан сакчысы. 19 февраль көнне Олы Нырты мәдәният йорты һәм Олы Арташ авыл клубы хезмәткәрләре “Язгы моңнар” дигән исем астында  бәйрәм концерты үткәрелделәр. Бәйрәм кунакларын төрле кызыклы концерт программасы көтте . Концерт дәвамында сәхнәдән кызыклы скетчлар һәм котлаулар яңгырады. Чыгыш ясаучылар бик тырыштылар һәм катнашучыларга кызыклы иҗади программа бүләк иттеләр. Шулай ук балалар да тамашачылар күңелендә онытылмас  тәэсирләр калдырды. Гомумән алганда, концерт җылы һәм дустанә шартларда узды. Бәйрәм бик матур чыгышлар белән истә калды,барлык катнашучыларга күтәренке кәеф бүләк итте.

23 февральдә илебез барлык ир-атларның да: өлкәннәрнең дә, балаларның да искиткеч бәйрәмен билгеләп үтә. Бу Ватанны саклаучылар көне. Әгәр дә без Ватанны саклаучылар турында сөйләшәбез икән, димәк, һәр ир – ат солдат: яки элеккеге, яки хәзерге, яки киләчәк. Ә солдат-ул көчле, кыю, җитез, оста дигәнне аңлата.

Әлеге искиткеч бәйрәм алдыннан Сулэ авыл клубында Ватанны саклаучылар көненә бүләкләр ясау буенча "үз кулларымнын җылысын бүләк итәм"дигән иҗади сәгать уздырылды.

Балалар бүләккэ дип кораблары ясау өчен детальләр ясадылар. Аннары кораблар ясау өчен детальлэрне үз куллары белән ябыштырдылар. Балалар үз куллары белән ясаган бүләкләрне әтиләренә тапшырачаклар.

18 февраль көнне Иштуган мәдәният йортында Кызыл Мишә, Тимершык авыл мәдәният йортлары, китапханәләре, Көек авыл клубы үзешчәннәре һәм белгечләре катнашында Самига   Саубанованың «Күңелем сине эзли» спектакле күрсәтелде. Спектакль югары дәрәҗәдә узды. Актерларның матур уены, уйланылган сәхнәгә куелыш, музыкаль атмосфера  залда соклану һәм көчле алкышлар уятты. Спектакль тамашачы күңелендә уңай хис-кичерешләр калдырды.