ЯҢАЛЫКЛАР

16 март көнне Югары Отар балалар йортында тәрбияләнүчеләр Шәмәрдән мәдәният йортында булдылар. Мәдәният йорты-ул бина гына түгел, ә җәмгыятьнең йөрәге, анда сәнгать һәм мәдәният сөендерү һәм чыннан да матур атмосфера тудыру өчен бергә кушыла. Мәдәният йорты хезмәткәрләре һәм «Тулган ай» фольклор коллективының көмеш волонтерлары балаларыбызны ачык йөз белән каршы алдылар, илһамландыргыч атмосфера тудырдылар. Төрле мәдәни программалар, мастер-класслар, концертлар, шул исәптән күргәзмәләр уздырулары турында сөйләделәр. Шулай ук фойеда экскурсия үткәрделәр, анда тәрбияләнүчеләр тимер юл, паровоз макетын ясаучылар турындагы тарихны тыңладылар, үз куллары белән ясалган тарихи һәм милли күргәзмәләрне карадылар. Үткән һәм хәзерге заман балаларыбызга чыннан да кагылды, алар яхшы тәэсир астында калды һәм бик күп уңай хис-кичерешләр алды.

 «Җир-безнең уртак йортыбыз, игелекле йортыбыз, иркен йортыбыз,. Олы Нырты мәдәният йорты һәм китапханә мөдирләре 15 мартта «Җир - безнең уртак йортыбыз»дигән экологик сәгать үткәрделәр. Чара Туган табигатькә сакчыл караш тәрбияләү максатыннан үткәрелде. Чара башында алып баручылар әйләнә-тирә дөньяга сакчыл караш турында сөйләделәр. Балалар хәзерге заманның төп экологик проблемалары, су һәм һаваның пычрануы, урманнарның контрольсез юкка чыгуы турында белделәр. Катнашучылар кешенең табигатькә экологик катастрофадан качарга ничек ярдәм итә алуы, безнең һәрберебез нәрсә эшләргә тиешлеге һәм балаларның ярдәме нәрсәдән гыйбарәт булуы турында фикер алыштылар. Балалар экологик сорауларга җавап бирделәр. Чара азагында балаларга танылган язучылар Астафьев, Пришвин, Дмитриев, Паустовский әсәрләре , балалар энциклопедиясе тәкъдим ителде

2026 елның 15 мартында Лесхоз мәдәният йорты белгечләре «Төнен дә, көндезен дә, ут белән игътибарлы бул!» дигән мәгълүмат сәгате үткәрделәр.

Ут-табигатьнең иң зур могҗизаларының берсе, ут кеше тормышын гадиләштерде, яхшыга үзгәртте. Әмма кеше контроленнән чыккач, ул коточкыч бәла - янгынга әверелә. Бәла булмасын өчен, балачактан ук янгын куркынычсызлыгы кагыйдәләрен белү мөһим.

Чара барышында балалар белән әңгәмә үткәрелде, анда балалар йорттагы, табигатьтәге янгын вакытында үз-үзләрен тоту кагыйдәләре, янгыннарның сәбәпләре, электр приборларыннан, янгын сүндерү чараларыннан файдалану кагыйдәләре турында белем алдылар. Ахырда балалар янгын куркынычсызлыгы турындагы белемнәрен рәсемнәр рәвешендә ныгыттылар.

Балаларга дәрес бик ошады һәм кызыклы булды. Мондый чараларда балаларда  үз-үзеңне куркынычсыз тотуның төп күнекмәләре салына, тормышка һәм табигатькә сакчыл мөнәсәбәт булдырыла.

14 мартта Югары Шытсу мәдәният хезмәткәрләре китапханәче белән берлектә “Кунакка рәхим ит” исеме астында урам бәйрәме оештырдылар. Бу көнне бигрәк тә балалар көтеп алды. Алар белән бергә ботка өчен ярма, Нәүрүз бәйрәме өчен бүләкләр, күчтәнәчләр җыелды. Һәр өйгә иминлек теләнде, шигырьләр белән һәркем бәйрәмгә чакырылды. Авылдашлар чакыруны бик теләп кабул итте. 

15 март көнне Сулэ авыл клубы мөдире Нәүрүз бәйрәме өчен бүләкләр җыю оештырды. Җыю-Бирнэ җыю-Нәүрүз һәм Сабан туе алдыннан үткәрелә торган күптәнге традиция.Бу көнне барыннан да бигрәк балалар көтә.Аларга бу көнне бик күп тәм-томнар бирәләр.Ул үсеп килүче буынны татар халкының гореф-гадәтләренә һәм йолаларына җәлеп итәргә ярдәм итә. Әлеге чарада актив катнашканнары өчен балаларга, аларның ата-аналарына, авыл халкына зур рәхмәтебезне белдерәбез. Балалар үзләренең язгы, күңелле шигырьләрен сөйләделәр, барлык авылдашларын бәйрәмгә чакырдылар.

15 нче мартта Олы Арташ авыл клубы модире балалар белэн Нэуруз бэйрэме хормэтенэ кучтэнэчлэр жыйдылар. Нэуруз... Бу исем безгэ ят та, таныш та. Нэуруз - борынгы эби-бабаларыбыз уткэргэн язны каршылау бэйрэме ул. Мэгьлум булганча, XVIII гасырга хэтле татар халкы Яна елны март аенын 21 ендэ - кон белэн тон тигезлэшкэн вакытта каршы алган. Бу кон Иран календаре нигезендэ "Нэуруз" дип аталган. Иранда hэм ана курше иллэрдэ яна елны хэзер дэ март аенда каршы алу гадэте яшэп килэ. "Нэуруз" сузе фарсы-тажик телендэ "Яна кон" дигэн мэгънэне анлата. Борынгы бэйрэмне атна буе дэвам иткэннэр, hэр коннен уз гадэте, уз тэртибе, язылмаган кануннары булган: 7 кон буена гайбэт сойлэмэгэннэр, каргыш телэмэгэннэр, туган-тумачага, курше-кулэнгэ миhербанлык кылганнар, ата-баба каберенэ барганнар, сугышлар тукталып торган. Бу конне яшьлэр шэкертлэр, балалар, ойдэн ойгэ кереп, бэет, шигырь эйткэннэр, йорт хужасына исэнлек-саулык, иминлек-байлык, бэхет, унышлар телэп йоргэннэр. Искечэ Яна елны исэн имин, кунел тынычлыгы белэн уткэреп жибэрергэ язсын!

15 нче мартта Олы Арташ авыл клубы модире балалар белэн Нэуруз бэйрэме хормэтенэ кучтэнэчлэр жыйдылар. Нэуруз... Бу исем безгэ ят та, таныш та. Нэуруз - борынгы эби-бабаларыбыз уткэргэн язны каршылау бэйрэме ул. Мэгьлум булганча, XVIII гасырга хэтле татар халкы Яна елны март аенын 21 ендэ - кон белэн тон тигезлэшкэн вакытта каршы алган. Бу кон Иран календаре нигезендэ "Нэуруз" дип аталган. Иранда hэм ана курше иллэрдэ яна елны хэзер дэ март аенда каршы алу гадэте яшэп килэ. "Нэуруз" сузе фарсы-тажик телендэ "Яна кон" дигэн мэгънэне анлата. Борынгы бэйрэмне атна буе дэвам иткэннэр, hэр коннен уз гадэте, уз тэртибе, язылмаган кануннары булган: 7 кон буена гайбэт сойлэмэгэннэр, каргыш телэмэгэннэр, туган-тумачага, курше-кулэнгэ миhербанлык кылганнар, ата-баба каберенэ барганнар, сугышлар тукталып торган. Бу конне яшьлэр шэкертлэр, балалар, ойдэн ойгэ кереп, бэет, шигырь эйткэннэр, йорт хужасына исэнлек-саулык, иминлек-байлык, бэхет, унышлар телэп йоргэннэр. Искечэ Яна елны исэн имин, кунел тынычлыгы белэн уткэреп жибэрергэ язсын!

Чара барышында мөдир авыл клубына килүчеләргә электрон сигаретларның начар тәэсире һәм тискәре нәтиҗәләре турында сөйләде. Балалар вейп Нәрсә ул?дигән сораулар буенча фикер алышуда актив катнаштылар. Вейп гади тәмәкедән нәрсә белән аерыла? Вейп тартуга бәйле булырга мөмкинме?
Балалар мондый темага зур игътибар белән карадылар, электрон сигарет җитештерүчеләрнең бурычы-ләззәт иллюзиясен булдыру, ә моның өчен шул ук химик кушылмалар кулланыла, аларны ясалма рәвештә гади тәмәкегә дә өстиләр. Барыннан да элек, никотин көчле ияләшү уята һәм, барысына да өстәп, көчле нейротоксин, ягъни агу булып тора. Һәм бу һич тә арттыру түгел!

14 март көнне Лесхоз мәдәният йортында китапханә белән берлектә Халыкара наркоманиягә каршы көрәш көне уңаеннан «”Юк!” - дип әйт "дигән түгәрәк өстәл үткәрелде. Әлеге чара авылның яшь һәм үсеп килүче буынында зарарлы гадәтләрне, наркоманиягә һәм сәламәт яшәү рәвешен рекламалауга тискәре мөнәсәбәтне булдырмау максатында үткәрелде. Чара барышында сүз наркотиклар, аларны куллану нәтиҗәләре, наркотик матдәләрне куллануга тарту ысуллары, наркомания һәм җинаятьчелекнең үзара бәйләнеше турында барды.

Әңгәмә вакытында алынган мәгълүмат наркомания ул күңелле вакыт үткәрү чарасы түгел, ә үлемгә китерүче авыру, аннан чыгу мөмкин түгел һәм безнең тормышның безнең кулда булуын истә тоту мөһим, һәм аның нинди булачагы - бәхетле һәм озакмы, кыскамы, газаплар һәм авыртулар белән тулы булачагыбызга бары тик бездән генә бәйле, дигән кисәтү булып хезмәт итте.

13 март көнне Шәмәрдән мәдәният йортында «Ява карлар, ява карлар...» спектакле күрсәтелде. «Ява карлар, ява карлар...» спектакле беренче минуттан ук тамашачыларны тирән кеше кичерешләре дөньясына чумдырды. Актерларның искиткеч уйнавы чынбарлык турында онытырга һәм сәхнәдә барган хәлләрдә тулысынча эрергә мәҗбүр итте. Һәр фраза, һәр хәрәкәт мәгънә белән тулы иде, ә музыкаль бизәлеш һәм декорацияләр үзләренең ихласлыгы белән гаҗәеп картина тудырды. Хисләр залда тулды-якты сагыштан өметкә кадәр. Мондый куелышлар мәңгелек кыйммәтләр турында уйланырга мәҗбүр итә һәм күңелдә тирән эз калдыра. Бу онытылмас кичә өчен артистларга рәхмәт белдерәбез.