ЯҢАЛЫКЛАР

Васима Хәйруллина, шагыйрә, балалар язучысы, РСФСРның атказанган укытучысы (1991 ел). 2003 елдан Татарстан Язучылар берлеге әгъзасы. 28 октябрьдә Иштуган мәдәният йортында һәм китапханәсендә язучы Васима Хәйруллинаның 80 еллыгына багышланган әдәби минут узды. Чара башында балаларны язучының тормыш юлы белән таныштырдылар, китап күргәзмәсенә күзәтү ясадылар. Чара барышында китапханәче укуның файдасы турында сөйләде, үзе дә, өлкәннәр белән бергә дә күбрәк укырга, эмоциональ, шатлык белән кычкырып укырга рухландырырга тырышты. Аннары  Хәйруллинаның күңелле хикәяләрен кычкырып  уку яңгырады. Катнашучылар «китаплар эволюциясе» турындагы хәбәрләрне тыңлый алдылар, китапханә фондыннан яңа төсле, якты балалар китаплары белән таныша алдылар.

Быел

29 октябрьда  ВЛКСМның 105 еллыгы билгеләп үтелә . 28 октябрь көнне Юлбат мәдәният йорты һәм китапханә мөдирләре «Туган көнең белән, Комсомол! » - мәгълүмат сәгатен үткәрделәр һәм стена газетасын чыгардылар. Советлар Союзы таркалуга карамастан, илебез гражданнары аның турында әле дә сагынып искә алалар. Алар комсомол турында да хәтерлиләр, гәрчә Бөтенсоюз Ленин коммунистлар берлеге инде күптән туктаса да. Безнең чарада катнашучыларның күбесе Комсомол сафында булганнар һәм без тарихи фактлар турында мәгълүматләрне , комсомол билеты, китаплар , буклетлар аша карап искә алдык. Шул чордагы Комсомол  җырлары җырланды . Стена газетасы материаллары буенча комсомолның дөньяда иң массакүләм һәм иң көчле яшьләр оешмасы булганын, комсомолны оештыру тарихын, әхлакый сыйфатлар, гражданлык активлыгы һәм илебезнең тарихы белән горурлык тәрбияләү турында мәгълүмат укылды.

 Мәгълүмати тема буенча күргәзмә оештырылды- «Комсомолның туган көне» 

Үткәннең мәдәни мирасын халкыбыз гасырлар буе саклый һәм үзенең гореф-гадәтләре, бәйрәмнәре, йолалары белән дан тота...
 28 октябрь конне  Иске Икшермә мәдәният йортында " Милләт яме-йола, бәйрәмнәрдә! дип аталган , Татарстан Республикасында милли мәдәниятләр һәм традицияләр елына багышланган фестиваль-конкурс утте.Курсабаш мэдэният йорты хезмәткәрләре, Сулэ авыл клубы мөдире, Тубэн Утар авыл клубы хезмэткэрлэре, Курсабаш китапханәсе модире, Курсабаш жирлеге составына керүче учреждениеләр тамашачыларга "Баби аша" йоласын күрсәттеләр. Бала тугач, бэби ашын үткәрү гадәте матур гадэт. Кунаклар һәм бүләкләр белән килү бик матур традиция. Кунакнын бүләкне тапшыруның һәр процессының үз мәкальләре һәм үзенчәлекләре бар. Тамашачылар фестивальдә катнашучыларны бик җылы каршы алды,аларга көчле алкышлар белән рәхмәт белдерделәр.

28 нче октябрьдә Лесхоз мәдәният йорты, Сабабаш клубы хезмәткәрләре үзешчән сәнгать әһелләре белән бергә тамашачыга “Милләт яме - йола - бәйрәмнәрдә" дип аталган фестиваль – конкурсына "Аулак өй" күренешен сәхнәдә тәкъдим иттеләр. Мәдәни мирас-үткән буыннар тарафыннан барлыкка китерелгән, вакыт сынавын кичергән һәм буыннарга кыйммәтле һәм хөрмәтле әйбер буларак тапшырылган матди һәм рухи мәдәниятнең өлеше, халыкларның мәдәни үзенчәлеген саклауда төп роль уйный. Мәдәният-ул безне халык итеп билгели һәм безне башка мәдәниятләрдән аерып тора. Мәдәни мирасны сакламасак, без үз шәхесебезне югалтачакбыз һәм башкаларга охшаячакбыз. Бу безнең уникальлегебезне һәм мәдәниятебез белән горурлануыбызны сакларга ярдәм итә. Чыгыш регламент буенча бер сулышта узды.

28 октябрь көнне Шәмәрдән мәдәният йорты белгечләре көзге каникуллар вакытында балалар өчен «В мире профессий» һөнәри юнәлеш бирү сәгате үткәрделәр. Чараның максаты-балаларны алар биргән төрле һөнәрләр һәм мөмкинлекләр белән таныштыру, шулай ук аларның күзаллауларын киңәйтү һәм киләчәктә аңлы сайлау ясау өчен аларның төрлелеген яхшырак аңларга булышу. Укучылар өчен төрле станцияләрдә кызыклы сәяхәт оештырылды, аларның һәрберсе билгеле бер һөнәрне тәкъдим итәчәк, шулай итеп балалар төрле эшчәнлек өлкәләре турында белә алачак. Алар арасында түбәндәге һөнәрләр каралачак: табиб, укытучы, полиция хезмәткәре һәм аш-су остасы. Алар төрле һөнәрләр, аларның әһәмияте һәм җәмгыятькә керткән өлеше турында белем алдылар.

30 октябрьдә Россиядә сәяси репрессия корбаннарын искә алу көне билгеләп үтелә. Ул вакытта меңләгән кеше нигезсез рәвештә репрессияләргә дучар ителгән, җинаятьләрдә гаепләнгән, төзәтү - хезмәт лагерьларына җибәрелгән, махсус җирлекләргә җибәрелгән һәм хәтта гомерләреннән мәхрүм ителгән. Бу фаҗигале көн алдыннан , 27 октябрьда, Юлбат мәдәният йорты һәм китапханә мөдирләре « Без хәтерлибез! Без беләбез!» исемле мәгълүмат сәгате үткәрде. Чара барышында катнашучыларны «Өзелгән очыш»-китап күргәзмәсендә булган әдәбият белән таныштырдылар һәм күзәтү ясадылар . Балалар зур террорчылык елларында атып үтерелгән Юлбат авыл җирлегендә яшәүчеләрнең фамилияләрен һәм Сафин И. Ф. «Юлбатым- Ямбулатым» китабының материалларын кызыксынып өйрәнделәр. Тенеки авылында яшәүче Мөнәвәрә Рәхимҗан кызы истәлекләре белән дә уртаклаштылар. 1933 елда әтисе Сабирҗанов Рәхимҗан кулга алына , бөтен гаилә таркала һәм Архангельск шәһәренә җибәрелә. Гаилә 1997 елда реабилитацияләнә.Без һәрвакыт шуны истә тотарга тиеш: совет чорының без горурланырлык героик сәхифәләр белән генә түгел, фаҗигаләре дә билгеләп үтелүен. Без -бу фаҗига кабатланмас дигән өметтә.

27 нче октябрь көнне Шәмәрдән авыл мәдәният йорты хезмәткәре «Салават күпере» балалар бакчасына йөрүче балалар өчен  анимация көненә багышланган  «Секреты анимации» дип исемләнгән күңнелле уен программасы уздырды. Бу чара беренче мульфильмнарның ничек ясалуы һәм шуның турында  балаларга видеоматериал күрсәтү белән башланып китте. Программа хәрәкәтле уеннар белән дәвам итте. Соңыннан балаларга музыкаль викторина тәкъдим ителде, алар анда бик кызыксынып катнаштылар. Балалар бу күңелле чарада бик яратып катнаштылар һәм анимация көненә багышлап стенгазета ясап тәмамладылар.

27 октябрьдә Өтернәс авыл клубында Саба муниципаль районы мәдәният хезмәткәрләренең күчмә киңәшмәсе узды. Кунакларны "Аулак ой" фольклор коллективы каршы алды, ә аннан соң"Уйлап бел!"интеллектуаль уены оештырылды. Үзешчән сәнгатьтә катнашучылар кунакларга музыкаль номерлар, Гамил Авзалның "Әсмәбикә җаным, ахирәт" шигырен сәхнәләштерделәр, ул һәркемгә бик ошады. Филиал мөдире Гыйльфанова И. Х. кыскача гына авыл клубы эшчәнлеге, аның матди-техник җиһазлануы турындагы мәгълүмат, авыл халкының ялын оештыруның инновацион формалары турында сөйләде. Шуннан соң күп кенә оештыру мәсьәләләре каралды. Төрле мәсьәләләр буенча Саба муниципаль районы Башкарма комитетының мәдәният бүлеге башлыгы Р.Ф. Заһидуллин һәм әйдәп баручы методист Г. Ш. Садриева чыгыш ясадылар. Киңәшмә ахырында лаеклы хезмәткәрләрне Рәхмәт хатлары һәм Мактау грамоталары белән бүләкләделәр. Барлык катнашучылар да бик канәгать калдылар. Киңәшмәгә йомгак ясап, мәдәният хезмәткәрләре мондый форматтагы семинарлар тәҗрибә уртаклашу һәм алга таба нәтиҗәле эшләү өчен бик файдалы дигән фикер белдерделәр.

Гербарий-традицион бизәк, ул инде күп еллар яши. Элек Ботаниклар арасында гына популяр булган киптерелгән үсемлекләрдән торган композицияләр хәзер һәр йортны яки фатирны бизәргә сәләтле. Алардан рәсемнәр дә, чәчәк бәйләмнәре дә, альбомнар да, хәтта открыткалар да ясыйлар. Мондый матурлык булдыру өчен тәм һәм фантазия хисе генә түгел, ә тырышлык та кирәк. 2023 елның 26 октябрендә Яңа Мичән мәдәният йортында гербарий ясау буенча «Көзге чәчәк бәйләме» мастер-классы узды. Чара балаларны үсемлекләр дөньясы белән таныштыруга, аларның иҗади күнекмәләрен үстерүгә һәм ботаника элементлары белән таныштыруга юнәлдерелгән. Мастер-класс башында балаларга дәрес темасы турында җентекләп сөйләделәр һәм гербарийның саклану һәм өйрәнү өчен төшерелә торган коры үсемлекләр коллекциясе булуын аңлаттылар. Балалар алар турында бик күп кызыклы фактлар белделәр. Аннары балалар үз яфракларын үзләре сайлаганнар һәм аларны гербарий булдыру өчен әзерләгәннәр. Балалар зур кызыксыну белән үз гербарийларын ясадылар .

26 октябрьдә Иштуган мәдәният йортында китапханә белән берлектә өлкән буын өчен «Өйдә пироглар исе килә»дигән кич утыру узды. Чара милли мәдәниятне саклау һәм үстерү, фольклор халык гореф-гадәтләрен, йолаларын һәм бәйрәмнәрен торгызу максатларында оештырылды. Очрашулар-безгә мирас итеп бирелгән халык традицияләренең берсе. Мондый очрашулар көндәлек тормышны төрлеләндерергә ярдәм итә. Олы яшьтәгеләр чәй эчкәндә балачакларын искә төшереп, яшь чакта эш көненнән соң кич утыруларга  килүләрен сөйләделәр. Кунаклар өчен күңел ачулар оештырылды, табышмаклар чишеләр, пироглар һәм чәй турында викторинада катнаштылар, пирогларның рецептлары белән уртаклаштылар, яшьлек җырларын җырладылар.  Чара ахырында катнашучылар өй пироглары белән хуш исле чәй эчтеләр. Чара олы яшьтәге кешеләргә уңай эмоцияләр, уңай энергия китерде.