ЯҢАЛЫКЛАР
20 июльдә Лесхоз мәдәният йорты хезмәткәрләре балалар белән "Пушкин открыткасы" мастер - классын үткәрделәр Александр Сергеевич Пушкинның әкиятләре өлкәннәргә дә, балаларга да якын һәм кадерле. Алар бер-берсенә охшамаган. Бүген А.С. Пушкин исеме һәр балага таныш. Әкиятләр тылсым белән тулы, шуңа күрә балалар Пушкин әкиятеннән открытка ясап бик шатландылар.
20 июль көнне Килдебәк авыл мәдәният йортында "Жәйге буяулар" дигән балалар рәсемнәре конкурсы булып узды. Конкурста төрле яшьтәге балалар катнашты. Балалар төсле карандашлар ,краскалар белән рәсем ясадылар. Конкурста балалар җәйге хис-кичерешләре белән уртаклашып кына калмадылар, ә әкият геройларын ясап, укылган әкиятләрдән алган тәэсирләре белән дә уртаклаштылар. Үз рәсемнәрендә малайлар һәм кызлар кояш, салават күпере, чәчәкләр, күбәләкләр, ясадылар. Барлык эшләр дә кызыклы булып чыкты.Барлык рәсемнәр дә бик ошады. Чара ахырында барлык катнашучылар да татлы призлар алдылар.
20 июль көнне Оет авыл клубы китапханә белән берлектә традицион булмаган ысул белән «Җәйге фантазия» - рәсем ясау чарасы үткәрде. Чара барышында балалар белән җәй турында сөйләштек, алар җәй көне буш вакытларын ничек үткәрергә яратулары турында сөйләделәр. Аннары җәйне традицион булмаган ысул белән куллар ярдәмендә рәсемгә төшерделәр. Кул буяп рәсем ясау- балаларның яраткан шөгыльләренең берсе.
Иҗат- ләззәт кенә түгел, фантазия һәм эшчәнлек, үз-үзеңне белдерү, сәнгать һәм матурлык өчен тулы ирек. Аның кагыйдәләре дә, законнары да юк.
Бала - кечкенә ачучы, гел үсә, үзгәрә, яңа әйберләр өйрәнә һәм беркайчан да утырмый. Һәрбер бала үз хисләре һәм тәэсирләре белән аерым дөнья. Балаларның иҗаты үзенчәлекле. Бу төп нәтиҗә эшчәнлек нәтиҗәләренә түгел, ә процесска, баланың иҗади сәләтләрен үстерүгә, яңа нәрсә булдыруның иҗади процессына зур игътибар бирелүеннән тора. Балалар үзләре өчен нәтиҗә мөһимрәк, һәм алар эшләрен мактаганда зур күтәрелеш кичерәләр.
20 июльдә Ике басу Арташ мәдәният йортында “Без бергә эшли торган оста куллар” мастер-класс үткәрелде. Мәдәният хезмәткәрләре балаларга иҗат ярдәмендә кәгазьдән кызыклы һөнәрләр ясарга, буяулар белән дөньяны яктыртырга, эластик пластилинны йомшартырга, картон ябыштырырга өйрәттеләр.
20 июль көнне, Халыкара шахмат көне кысаларында, Юлбат мәдәният йорты һәм китапханә мөдирләре «Синең йөрешең»дип исемләнгән дуслык шахмат турниры үткәрделәр.
Шахмат-спорт, фән, сәнгать. Шахмат - ул беренче чиратта үз-үзеңне сынау, осталыкның югары ноктасына ирешү. Бу гармонияле физик һәм интеллектуаль үсеш, форманы саклау өчен озак күнегүләр һәм эмоциональ тотрыклылык. Бу хәтер һәм игътибар, тапкырлык һәм математик сәләтләр, логика һәм фантазия үсеше. Уен кагыйдәләре турында чарада катнашучыларга кунак-шахмат Патшабикәсе сөйләде. Ул балаларны әлеге спорт төре белән таныштырды, фигуралар, аларның куелышы һәм уен вакытындагы гамәлләр барышы турында сөйләде.
Балалар кызыксындылар һәм хәтта бер-берсенә каршы партия уйнадылар. Очрашуда катнашучыларның күбесе шахмат уены кагыйдәләре белән таныш һәм уйный белә. Дулкынлануны җиңеп, һәр катнашучы җиңүгә омтылды. Балалар көндәшләренә карата яхшы мөнәсәбәттә булып , башкаларның уңышсызлыкларына теләктәшлек белдерделәр. Катнашучылар шулай ук шахмат белән бәйле төрле риваятьләр һәм мифлар турында белделәр, мәсәлән, «ак һәм кара»риваяте. Шахмат фигураларының хәрәкәтләрен рольле уеннар рәвешендә күрсәттеләр. Шахмат турнирында дуслык җиңде. Чара кызыклы һәм белемле үтте.
Югары Симет мәдәният йорты хезмәткәрләре «Күңелле эстафета» уен программасын үткәрделэр. Чара барышында барлык катнашучылар « Житез бул», «Кем ,кайда ,нэрсэ?» кебек уеннарда актив катнашып традицион уен « Каршылыклар белән йөгерү» уенан да читтэ калмадылар. Балалар шулай ук эссе коннэрдэ челлэдэн качар очен уз куллары бн газетадан кепкалар ясау буенча эзерлэнгэн мастер класста да та уз активлыкларын курсэттелэр. Күңелле,мавыктыргыч бу чарадан балалар бик канәгать калдылар.
Халыкара дуслык көне якынлаша. Шул уңайдан Милли мәдәниятләр һәм гореф-гадәтләр, Укытучы һәм остаз елы кысаларында 18 июль көнне Югары Шытсу мәдәният йорты хезмәткәрләре китапханә белән берлектә “Әйдәгез дус яшик” дигән балалар концерты оештырдылар. Чара мәктәпкәчә яшьтәге, мәктәп яшендәге, авылда яшәүче һәм кунакка кайткан балаларны берләштерде. Концертны иҗади номерлар, яңа талантлар, күңелле кәеф озата барды. Балалар биюләр, дуслык, туган як турында җырлар, патриотик шигырьләр башкардылар, догалар укыдылар. Балаларның чыгышлары онытылмаслык булды. Тамашачылар кечкенә артистларны озак һәм җылы алкышларга күмделәр.
Халыкның иң яхшы гореф-гадәтләренең берсе – милли уеннар. Барлык заманнарда да халык балаларга сәламәт, кыю булып үсәргә булыша торган уеннар уйлап тапкан. Уен ул күңел ачу чарасы гына түгел. Ул балаларны милли җанлы итеп тәрбияләүдә дә зур роль уйный. 16 июль көнне Югары Шытсу мәдәният йорты хезмәткәрләре "Uen Fest" проекты кысаларында балалар белән балалар уеннары онлайн-марафонында катнаштылар. Видеога “Кишер, кишер, кәбестә” уены төшерелде. Балалар бик теләп уйнадылар, үзләренең җитезлекләрен, җиңүгә омтылышларын күрсәттеләр.
Туган як табигате турында без нәрсә беләбез? Хәзерге вакытта Җирдә теге яки бу дәрәҗәдә турыдан-туры рәвештә кеше эшчәнлегенең йогынтысын кичермәгән бер генә участок та юк.19 июльдә Олы Нырты мәдәният йорты хезмәткәрләре балалар өчен "Ә табигать турында без нәрсә беләбез"дигән танып белү сәгате үткәрделәр. Танып белү сәгате ярдәмендә без балаларда патриотизм, туган якның кабатланмас матурлыгын саклау өчен җаваплылык хисе формалаштырырга, туган якны өйрәнү материалын белүне тикшерергә телибез. Чара барышында балалар табигатьнең искиткеч дөньясына сәяхәт кылдылар. Табигатьне саклауда кешенең роле нинди икәнен белделәр. Алар үз-ара сөйләштеләр, сорауларга җавап бирделәр, кешенең әйләнә-тирә белән мохит бәйләнешен билгеләделәр. Аннары төрле уеннарда рәхәтләнеп уйнадылар.
Бүгенге көндә балаларның юлларда иминлеге җитди проблема булып тора. Хәрәкәтнең барлык катнашучылары арасында балалар иң дисциплинасыз җәяүлеләр булып тора. Ел саен шәһәр юлларында һәм урамнарында бик күп юл-транспорт һәлакәтләре була, нәтиҗәдә балалар һәлак була һәм имгәнә. 19 июльдә Тенеки авыл клубы мөдире «Гаилә паркында» «Юлларда куркынычсызлык»дигән социаль – профилактик күрсәткеч әңгәмә үткәрде. Мөдир балаларга транспорт чараларының нинди булуы турында сөйләде. Катнашучылар светофорның кызыл, сары, яшел төсләрен кабатладылар. Балалар «җәяүлеләр үтүе», «юл чаты»юл билгеләре турында игътибар белән тыңладылар. Юл хәрәкәте кагыйдәләрен белү таләп ителгән юллардагы хәлләрне күрсәткеч формада кулландылар. Балалар юлдагы хәлләр турында бик теләп сөйләделәр. Үзләренең тәртипләре белән күңел ачу паркларында һәм җәмәгать урыннарында үзләрен ничек тотарга кирәклеген исбатладылар һәм юл хәрәкәте кагыйдәләре турында белемнәрен ныгыттылар. Чарадан соң балалар ныклы ышаныч белән таралдылар: юл хәрәкәте кагыйдәләрен үтәргә кирәк.