ЯҢАЛЫКЛАР

13 июль көнне, эш программасы кысаларында,Татарстан Республикасы Рәисе Миннеханов Рөстәм Нургали улы, «Газпром межрегионгаз» ҖЧҖ генераль директоры Сергей Густов, ҖЧҖ «Газпром межрегионгаз Казани» җәмгыяте генераль директор  Рөстәм Усманов, мәдәният министры Әюпова Ирада Хафияз кызы ., Олы Нырты авыл җирлегенә килеп, Саба районы башлыгы Миннеханов Рөстәм Нургали улы, һәм башка җитәкчеләр белән Олы Нырты авылында күп функцияле мәдәният йортын тантаналы рәвештә ачтылар . Югары мәртәбәле кунаклар өчен бина буйлап оештырылган экскурсияны Саба районы башлыгы Миңнеханов Рәис Нургали улы озата йөрде. Олыяз мәдәният йорты һәм Пукал авыл клубы мөдирләре балалар түгәрәкләре бүлмәсендә декоратив-гамәли сәнгатьнең өч төреннән әзер эшләр күргәзмәсе оештырдылар, шулай ук гипс эшләнмәләренә рәсем ясау һәм традицион булмаган техника буенча рәсем ясау буенча мастер-класс күрсәттеләр. 

"Балык  эләксә,йөзләр елмая.!» Җәй-елның искиткеч вакыты. Бу эссе чор көннәре, елга аны чумарга, йөзәргә һәм табигать кочагында ял итәргә яки балык тотарга чакыра. Балыкчы көне ел саен бөтен дөньяда июль аенда билгеләп үтелә, чөнки Балык тоту гадәттәгечә кешенең иң массакүләм мавыгуларының берсе санала. 12 июль көнне Кече Шыңар авылы мәдәният йорты хезмәткәрләре Балыкчылар көненә иң яхшы балык тоту буенча ярыш үткәрделәр. Балалар, үзләренә уңайлы урын сайлап, бергәләп кармакларын салдылар да, сабырсызланып, чирткәнне көтә башладылар. Катнашучылар Балык тоту буенча ярыштылар, викторинада катнаштылар, табышмакларга җаваплар таптылар, Балык тоту турындагы мәкальләрне дәвам иттеләр. Чара азагында иң уңышлы балыкчылар ачыкланды. Балык тотканнары өчен алар призлар белән бүләкләнделәр, ә чарада катнашучыларның барысы да татлы ризыклар алдылар. Күл буенда теләге булган һәркем балык тотуда осталык күрсәтә алды

Безнең көннәрдә балаларны Ватан мәдәнияте һәм тарихы хәзинәләренә тарту, туган һәм үскән җиргә мәхәббәт тәрбияләү, үз халкы һәм Ватаныбыз өчен горурлык хисе тәрбияләү бик мөһим. Фольклор – халыкыбыз хәзинәсе, бу безгә башка чорлардан килгән мөрәҗәгать, күңелләребез һәм намусыбыз өчен борчылу һәм чаң кагу. Россиядә халыклар бердәмлеге елы кысаларында 9 июль көнне Иштуган мәдәният йортында балалар өчен «Халык уеннары» дигән фольклор программа булып узды, анда без үсеп килүче буынны халык гореф-гадәтләре, халык уеннары һәм әйлән-бәйлән уеннары белән таныштырдык. Без балаларны урамда каршы алдык һәм  "әйлән-бәйлән" уйнарга чакырдык. Музыка астында катнашучылар  түгәрәк буенча  әйлән-бәйлән оештырдылар. Аннан соң табышмаклар чиштеләр, тизәйткеч, мәкальләр һәм әйтемнәрне белүләрен күрсәттеләр. Барлык материал балаларга уен формасында бирелде. «Как у дяди Трифона», «Заря заряница », «Яшерәм яулык», «Горелки», «Урындыклы », “Түбәтәйле”кебек халык уеннарын балалар бик теләп уйнадылар. Балалар халык уеннарының бик күп төрлелегенә һәм аларның бары тик яхшылыкка гына өйрәтүләренә инандылар.

Чишмә-безгә табигать биргән кыйммәтле байлык, ул-җирдә тормыш символы.Чишмәләр ярдәмгә һәм кайгыртуга мохтаҗ. Борынгы заманнарда җир асты чишмәсеннән су эчеп кеше җирнең үзеннән көч ала дигән ышаныч бар иде. 10 июль көнне Иштуган мәдәният йорты белгечләре "Чишмә-яшәү чыганагы! “дип аталган экскурсия оештырдылар.Чишмәгә барганда, ат җигелгән, арбага утырып бардык , җырладык, җиләк ашадык, табигатькә сокландык.Балаларга чишмә суының кайдан алынуын, ни өчен ул файдалы һәм ни өчен чишмәләрне сакларга кирәклеген белү кызык булды. Сәяхәт вакытында балалар чишмәдәге суның чисталыгы һәм үтә күренмәлелеге белән таныштылар, тәмен татып карадылар, юындылар.Балалар табигатьне ничек сакларга кирәклеге турында тагын бер кат уйландылар. Мондый максатчан сәфәрләр һәм экскурсияләр оештыру туган як табигатенә һәм су чыганакларына сак караш тәрбияли, ә ел фасылларында табигатьнең матурлыгын һәм күптөрлелеген күзәтү ,балаларда күзәтергә, сорашырга, фикер алышырга, сөйләргә теләк тудыра.Балалар бик теләп бу могҗизалы һәм әкияти урында вакыт үткәрделәр.

 Җәйге эссе көндә шундый салкынчада буласы килә!Менә Иштуган мәдәният йорты белгечләре дә балаларга яраткан ризыкларын әзерләргә тәкъдим иттеләр һәм «Җәйге коктейль» мастер-классы үткәргәннәр. Чара башында балалар эчемлек әзерләгәндә куркынычсызлык кагыйдәләре белән таныштылар. Алып баручы коктейльләр әзерләү һәм бизәү технологиясен күрсәтте. Аннары катнашучыларга коктейльнең барлыкка килү тарихы, блендер белән ничек эшләргә, коктейль табу өчен туңдырма белән сокны ничек дөрес болгатырга икәнлеге турында сөйләделәр, мондый эчемлекләрне төрле тәмле итеп ясарга мөмкин булуы турында уртаклаштылар. Мастер-классның практик өлеше җылы һәм дустанә шартларда узды. Болгатканнан соң һәркем үзенең коктейлен төрле бизәкләр белән бизәде. Дегустация «шәп» узды, ә матур коктейль бирү кәефне күтәрде һәм балалар тарафыннан лаеклы бәяләнде. Ахырда саф һавада флешмоб уздырдылар. Күңелле музыка, гади хәрәкәтләр һәм балаларның турыдан-туры булуы яхшы кәеф һәм позитив атмосфера тудырды. Балалар рәхәтләнеп биеделәр.  Бу чара барлык катнашучыларга да күтәренке кәеф һәм күтәренке рух бүләк итте.

4 июль көнне Иштуган мәдәният йорты белгечләре саф һавада «Беренче бул!» спорт эстафетасы. Һәр кешенең төп кыйммәте – сәламәтлек. Сәламәт, нык һәм көчле булып үсәргә спорт ярдәм итә. Физкультура белән шөгыльләнү файдалы, ә күңелле физкультура белән – икеләтә.Чара дәвамында музыка яңгырады, шуның белән балаларның спорт рухын күтәрде. Төп өлештә командалар «Иң тизләр», «Иң җитезләр», «Иң төз», «Иң көчлеләр» эстафеталарында көч сынаштылар, шулай ук «Мин һәм Спорт»конкурсында шәхси беренчелеккә ярыштылар. Балаларны спорт дәрте һәм үз командаларының җиңүгә ирешү теләге биләп алды. Барысы да финишка беренче булып килергә тырыштылар. Командалар лаеклы көрәштеләр һәм ярышлар ахырында, әлбәттә, дуслык җиңде.Барлык катнашучылар да зур ләззәт һәм бик күп тәэсирләр алдылар. Чара балаларга ярышу рухын күтәрергә, командада эш итә белергә, авырлыкларны җиңәргә ярдәм итте.

Туган якны яратыр өчен аны яхшы белергә кирәк, шуңа күрә 2 июль көнне Иштуган мәдәният йорты белгечләре балалар өчен «Туган як сукмаклары буйлап»экологик экскурсия оештырды. Балалар сәяхәткә чыктылар, «урман аланы» һәм «чәчәкләр аланы» нда булдылар, экологик кагыйдәләр белән таныштылар. Дару үләннәре, аларның шифалы үзлекләре турында белдек, алар урманда, кырларда һәм болыннарда гына түгел, хәтта үз ишегалдың янында да бик күп файдалы үсемлекләр табарга мөмкин. Юкка чыгу куркынычы астында булган дару үсемлекләре турында һәм Кызыл китапка кертелгән һәм дәүләт саклавында булган сирәк төрләрдә белдек.Табигать бүләк иткән матурлыкны, бигрәк тә балачактан яраткан урыннарны яратырга һәм кадерләргә кирәк.Чара барышында балалар табышмакларга җаваплар таптылар, табигать турындагы мәкальләрне һәм әйтемнәрне искә төшерделәр, әңгәмә ахырында урманга һәм елгага чыкканда үз-үзеңне тоту кагыйдәләре һәм куркынычсызлык техникасы белән таныштылар.Балалар үзләренең сәяхәтләреннән бик канәгать иделәр. Туйганчы уйнадык, күңел ачтык. Һәм әлбәттә, истәлеккә бик күп фотографияләр ясадык.

10 июль көнне Кече Шыңар мәдәният йорты һәм китапханә хезмәткәрләре районның «Гаилә"паркында мастер-класс үткәрделәр.Балалар бик теләп үзләренә матур итеп  чәчне җыйнап   куярга ободокларны   теләп ясадылар.һәр бала үзенә охшаган мәрҗәннәрдән ободок эшләде.

10 июль көнне Шәмәрдән мәдәният йорты белгечләре Бөтендөнья шоколад көненә багышлап, балалар өчен «Шоколадлы күңел ачу» дигән җылы һәм хуш исле мастер‑класс үткәрделәр. Балалар шоколад әзерләүнең төрле төрләре һәм ысуллары турында белделәр, дегустация үрнәкләрен мавыгып татып карадылар, тәм-томнар һәм тезмәләр турында тәэсирләр белән алмаштылар. Программада күңелле уеннар һәм интерактивлар бар иде, алар балаларны да җәлеп итте, чарага динамика һәм шатлык өстәде. Ахырда һәр балага истәлеккә зур булмаган шоколадлы тәм тапшырдылар — җылы тәм һәм яхшы кәеф озакка калсын өчен. Мастер-класс дустанә, җылы атмосферада узды һәм барысында да бик күп күңелле хис-кичерешләр калдырды.

10 июль көнне «Нургали» мәчетендә балалар өчен җәйге лагерьның бишенче көне булып узды. Аны Лесхоз мәдәният йорты, китапханә һәм мәчет хезмәткәрләре оештырды. Бүгенге көн дә бик уңышлы узды.

Көндезге намаздан соң Әхмәт хәзрәт «хәләл һәм хәрәм» темасына вәгазь укыды. Ислам Коръән һәм сөннәттә билгеләнгән, иҗтимагый һәм шәхси тормышны үз эченә алган рөхсәт ителгән һәм тыелган чикләрне төгәл билгели. Сөйләшүдән без хәләлгә туклану гына түгел, ә яшәү рәвеше дә, шул исәптән эш, финанс һәм ял итү, харам ризыкның кеше күңеленә ничек йогынты ясавын белдек.

Аннары саф һавага хәрәкәт итәргә, уйнарга чыктылар. Балалар өчен уен-ул тормыш. Бу күңел ачу, берләштерү, үстерү, күңел ачу һәм өйрәтү ысулы. Урамда рәхәтләнеп күңел ачтык. Урамнан соң тәмле әйберләр белән тамак ялгадык.

Икенче өлештә белем турында мультфильм карадык. Белем-кеше тели алган иң зур байлык. Матди байлык кешене материя дөньясына гына бәйли, сирәк миллионерның рухи дөнья турында уйлыйсы килә. Пәйгамбәребез Мөхәммәд салләллаһу галәйһи вә сәлләм әйтте: "мөэминнәр җәннәткә кермичә торып игелек кылудан туймаслар».

Шулай ук балалар бүген дә Гарәп әлифбасы белән танышуларын дәвам иттеләр. Өй эшләреннән балалар «Нас» сүрәсен сөйләделәр, шулай ук Изге Коръәннең соңгы өч сүрәсе ярдәмендә барлык явызлыклардан ничек сакланып кала алуларын белделәр.