ЯҢАЛЫКЛАР

 1986 елның 26 апрелендә кешелек тарихында иң куркыныч һәлакәт була. Фаҗига турындагы хәтер халык күңелендә төзәлмәслек яра булып калачак. Чернобыль АЭС авариясен ликвидацияләүчеләрнең батырлыгы беркайчан да онытылмаячак. Шул уңайдан 24 апрель көнне Олы Нырты авыл мәдәният йорты хезмәткәрләре Чабья-Чурчи авыл клубы  белән берлектә , мәктәп укучылары өчен«Чернобыль сабаклары » дигән хәтер сәзгате үткәрделәр. Саимә апа  катнашучыларга 1986 елның 26-27 апрель төнендә булган вакыйгалар турында сөйләде. Чараның максаты булып үсеп килүче буында җиребездә кабат Чернобыль кабатланмасын өчен фаҗигале көннәр турында хәтерне саклау иде.

Ел саен 19 апрельдә 1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышы елларында совет халкының нацистлар тарафыннан геноциды истәлегенә бердәм искә алу көне үткәрелә.Олы Нырты мәдәният йорты һәм Чабья-Чурча авыл клубы мәдәният хезмәткәрләре Олы Нырты башлангыч мәктәбе белән берлектә хәтер дәресе үткәрәләр. Бу акция үсеп килүче буынны патриотик тәрбияләүгә һәм тарихи хәтерне саклауга юнәлдерелгән. Тыныч халык арасында корбаннар турында истәлек үткән сугыш фаҗигасенең масштабларын аңлый. Шулай ук кешеләргә бөтен дөньяда гаделлек һәм тынычлык өчен көрәшергә тәвәккәллек бирә. Безгә иң мөһиме искә төшерү: үткәнне онытырга ярамый. Чөнки бүген без нацизмның яңа күренешләре һәм тыныч халыкны юк итү омтылышлары белән очраштык. Хәзерге буын кешеләренең бурычы-ул куркыныч вакыйгалар турында хәтерне сакларга, тарихны үзгәртергә һәм фаҗигане безнең җирдә кабатларга юл куймаска. Моңа безнең бердәмлек  белән генә ирешеп була.

12 апрель-Бөтендөнья космонавтика көне, ул кешенең космоска беренче очышын билгеләп үтү өчен билгеләнгән. Бу көн хөрмәтенә 14 апрельдә Олы Нырты мәдәният йортында балалар өчен «Космоска юл»дигән танып белү чарасы оештырылды. Кешенең Җир тирәли беренче очышы Безнең Ватаныбыз өчен генә түгел, ә гомумән бөтен кешелек өчен мөһим вакыйга. Ул космос турында хыялланырга гына түгел, ә һавасыз киңлектә очарга мөмкинлек бирде. Башта балалар тарихи фактлар, Ватан космонавтикасы үсеше тарихы белән таныштылар. Аннары алар «Космос»темасына рәсем ясадылар. ... Аннары балалар «ачык космоска чыгу», «чит планета кешесе портреты», «шифрланган хат», «хәрефләрдә яшеренгән сүзләр», «сүз-өертүләр» конкурсларында катнаштылар. Чара ахырында мәктәп укучылары белән бергә Космонавтика көненә багышланган стена газетасы чыгарылды.

  Нәуруз-ул игелек бәйрәме.Ул кешелэрне бер-беренэ якынайта. Бу гүзәл көндэ кешеләр иске үпкәләрен оныталар,гафу итәләр. Бу бәйрәм безнең жиребезгә,кешеләрнен бу дөньяга игелек һәм тынычлык өчен көрәшергә,туганнарын искә төшерү өчен килә. Нәүрүз килә, Нәүрүз! Бу татлы сүз! Җир йөзендә тоташ бер ямь ул! Җир,табигатъ белән кеше җанын, тигез иткән бәйрәм ул!.Олы Нырты авылында Нәүрүз бәйрәмен үткәрү матур традициягэ әверелде. 10апрель  көнне Олы Нырты авылы мәдәният йорты хезмэткәрләре  тарафыннан оештырылган бу бәйрәм, быел да бик күңелле узды. Куңелле уеннарда балалалар белән бергә, бәйрәм тамашасына килгән авылдашларыбыз да бик теләп катнашты. Төрле ярышлар үткәрелде җиңүчеләргэ бүләкләр бирелде.

12 апрельдә Олы Нырты мәдәният йортында «Яшьлек җырлары»ял кичәсе узды. "Яшьлек җырлары" - яшьлекне, беренче мәхәббәтне искә төшерүче җырлар. Бу саф, якты,  сагыну җырлары  чөнки ул вакытта җырны йөрәктән игелек һәм наз, күңелдә матурлык һәм гармонияне саклап калу өчен иҗат иткәннәр, һәм алар, нәкъ менә шушы җырлар, безгә тормышның ыгы-зыгысында һәм нәкъ менә  авыр минутларда ярдәм итәрләр, өмет өзелүдән сакларлар! Кичәдә катнашучылар «Яшьлек тугай», «Сагыну», «Идел буе каеннары » һәм башка танылган җырларны искә төшерделәр һәм җырладылар. Конкурсларда катнаштылар өстәл артында җырлана торган  борынгы 70-80 елларда популяр булган композицияләрне искә алдылар. Кич ахырында алар үз тәэсирләре белән уртаклаштылар, үз тормышларындагы вакыйгаларны искә төшерделәр.Чарада катнашучыларның барысына да яхшы кәеф, күтәренке рух хас иде.

Яз, мөгаен, елның иң көтелгән вакытыдыр.. Уен-һәр баланың төп эшчәнлеге. Буш вакытларында балалар уйныйлар, конкурсларда катнашырга һәм бик күп уңай эмоцияләр алырга яраталар. 7 апрельдә Олы Нырты мәдәният йортында "  Вакытны күңелле үткәрәбез!» дигән чара узды. Чара барышында балалар күңелле һәм дуслык атмосферасына чумдылар. Катнашучыларга зирәклек, зирәклек, игътибар һәм җитезлек кирәк иде. Балалар конкурсларда катнаштылар: «Хәтер буенча рәсем яса», «мозаика», «ситуацияне уйна», күңелле эстафетада катнаштылар.Сер түгел, елмаю авырлыкларны җиңәргә ярдәм итә, кәефне яхшырта, ә уен аеруча балаларга да, яшүсмерләргә дә ошый, чөнки ул күп көлү һәм күңел ачу китерә. Программада катнашучылар уңай эмоцияләр , яхшы кәеф һәм, әлбәттә, татлы бүләк алдылар.

Балаларның язгы каникуллары дәвам итә. Без аларның ялын кызыклы һәм файдалы итәргә тырышабыз. Шул максаттан, 29 мартта Олы Нырты мәдәният йорты хезмәткәрләре балалар өчен «Саба ягы-нурлы як»экскурсиясен оештырдылар. Без Яблаштау авылында «Чайниклард авыл тарихы» музеенда булдык. Мишәбаш мәдәният йортында танып белү мультикларын карадык. Безнең юл искиткеч кыңгыраулар музеена дәвам итте, анда төрле кыңгыраулар, барабаннар, ботало һәм чиркәү кыңгыраулары коллекциясе тәкъдим ителә, аларның һәрберсенең үз яңгырашы бар. Монда, әйберләрне күрсәтеп, безгә алар турында кызыклы фактлар сөйләделәр. Экскурсия яшь һәм олы дусларыбызга көндәлек ыгы- зыгыдан ял итәргә, туган якның кызыклы истәлекле урыннары турында белергә, яңа тәэсирләр алырга, матур фотолар, видеолар ясарга һәм дусларын күрергә мөмкинлек бирде. Суземне йомгаклап шуны әйтергә телим: һәр авылның үз тарихы һәм язмышы бар.

Олы Нырты мәдәният йорты хезмәткәрләре 27 мартта «безнең дуслар кошлары»Халыкара кошлар көненә багышланган эко викторина үткәрделәр. Балаларга кошлар дөньясының тормышы һәм күптөрлелеге турында сөйләделәр һәм китап күргәзмәсендә тәкъдим ителгән әдәбият белән таныштырдылар. Чара барышында балалар үзләренең белемнәре белән уртаклаштылар: нинди кошлар безгә яз көне кайталар, ә кайсылары безнең белән ел әйләнәсе яшиләр. Кызыксыну   белән балалар кош тавышларын тыңладылар, аларның күбесе бик матур яңгырады һәм аларның тышкы кыяфәте белән туры килде, балалар кошлар турында мәкальләр һәм табышмаклар белән таныштылар, кошларның рәсемнәрен ясадылар.

 Туган ягыбызга яз җитте.Балаларның зарыгып көткән каникуллары килеп җитте.Язгы каникуллар –балалар өчен иң күңелле ивакытлар .Аларның ялларын кызыклы итеп оештыру өчен мәдәният йорты хезмәткәрләре күңелле уеннар һәм күңел ачулар, спорт ярышлары һәм конкурслар үткәрделәр. Һәр бала үзенә ошаган шөгыль сайлый һәм буш вакытын файдалы үткәрә алды. Балалар бик күп уңай эмоцияләр һәм яхшы кәеф алдылар. Балалар ярышларда бик теләп катнаштылар. Уеннар җылы, җиңел шартларда узды.

Терроризм хәзерге вакытта кешелек иминлегенә төп куркынычларның берсе булып тора. Террорчылык актын туктату һәм ачу, аның нәтиҗәләрен киметү һәм шәхеснең, җәмгыятьнең һәм дәүләтнең мөһим мәнфәгатьләрен яклау максатыннан, гражданнарга куркыныч янаганда һәм терактлар вакытында халыкның үз-үзен тотышы һәм гамәлләре кагыйдәләрен, тәртибен белергә, гадәттән тыш хәлләрдә дөрес ориентлашырга һәм эш итәргә кирәк. Һәр кеше экстремаль ситуацияләрдә үз тәртибен һәм гамәлләрен төгәл күз алдына китерергә тиеш һәм психологик яктан үз-үзен яклауга әзер булырга  Олы Нырты мәдәният йортында " Терроризм - җәмгыятькә куркыныч "дигән мәгълүмат сәгате үткәрелде. Террорчылык янаулары вакытында үз-үзеңне тоту кагыйдәләрен белү, шундый катлаулы ситуацияләрдә үзеңне ничек тотарга кирәклеге турында сөйләделәр.. Чарада катнашучылар шулай ук бик игътибарлы булу һәм шикле кешеләрне күрә белергә кирәклеге турында аңлатылды. Гадәттән тыш хәлләр вакытында үз-үзеңне һәм якыннарыңны яклый алу юллары турында сөйләштеләр.Әңгәмә ахырында ,теракт вакытында һәлак булганнарны, бер минутлык тынлык белән искә алынды.